Wie is de vrouw achter zenboeddhist Thich Nhat Hanh?

Boeddhistische-non-chan-khong
De Vietnames non Sister Chan Khong

Boeddhistisch leraar Thich Nhat Hanh is de negentig gepasseerd. En nog steeds vervult ‘Thay’ een hoofdrol in de wereldwijde mindfulness gemeenschap. Zoals in Plum Village, het Franse klooster waar hij geruime tijd heeft gewoond met zijn monniken en nonnen. Vanwege zijn gezondheid is Thay inmiddels vertrokken naar zijn tempel in Vietnam waar hij zijn laatste dagen doorbrengt. Hij heeft ontzettend veel betekend voor de introductie van mindfulness over de hele wereld. Maar zoals de meeste leiders heeft hij dit niet alleen gedaan.

Naast hem staat een boeddhistische non met evenveel geduld als haar zenleraar Thich Nhat Hanh.

Deze vrome vrouw heeft een belangrijke functie in het leven van de mindfulness gemeenschappen. Maar zij wil geen prominente rol, enkel mindfulness onderwijzen, net als Thay. Sister Chân Không is haar naam. De non die samen met Thay mindfulness naar Europa bracht.

Zowel Thay als Chân Không komen oorspronkelijk uit Vietnam, het land dat verscheurd werd door een dictatoriaal regime. Om de bevolking te helpen richtten Thay en Chân Không in de jaren zestig de School of Youth and Social Service op. Hier boden zij hulp en onderdak aan Vietnamezen die het moeilijk hadden en leefden in armoede en geweld. De regering kon het werk van de sociale gemeenschap niet waarderen en verbood hen nog langer in Vietnam te blijven.

Samen zochten zij een nieuw thuis om mindfulness te onderwijzen.

Na een bezoek aan de vredesbesprekingen in Parijs vonden Thay en Chân Không een nieuwe plek in Frankrijk. Ze leefden enkele jaren in het noorden waarna ze uiteindelijk in het zuidwesten hun klooster stichtten: het zogenaamde Plum Village, het pruimendrop. Dit klooster is nog steeds druk bezocht door honderden monniken, nonnen en leken (mensen die niet ingetreden zijn) met wie zij samen het boeddhisme beoefenen.

Hoe zag de levensweg van de non eruit?

Thay wordt gezien als de wijze leraar en Chân Không als zijn assistent. Maar daardoor is zij zeker niet minder inspirerend. De tachtigjarige non heeft namelijk een lange weg afgelegd vanuit het verscheurde Vietnam, waar zij de dood in de ogen heeft gekeken, tot aan het klooster in Frankrijk waar zij zich onvoorwaardelijk inzet voor iedereen die rust en kalmte zoekt.

boeddhistische non thich nhat hanh
De boeddhistische gemeenschap met Sister Chân Không (foto: David Nelson)

De Nederlandse Madelon Hooykaas, filmmaakster en zeer ervaren in de wereld van het boeddhisme, heeft een korte documentaire van Sister Chân Không gemaakt. Het half uur durende portret is informatief en realistisch, en vertelt over haar komst van Vietnam naar Frankrijk. Daarmee is deze korte film een goede aanvulling op Walk With Me, de indrukwekkende film over Thay die is vertoond in filmhuizen over de hele wereld. De documentaires zijn nauwelijks met elkaar te vergelijken, maar verschaffen allebei inzicht in het werk van de Vietnamese boeddhisten.

De boeddhistische non geeft wijze levenslessen.

In het portret van Chân Không ontdek je vooral mooie wijsheden wanneer zij als een ‘boeddha in wording’ haar inzichten deelt. Zo weet zij als geen ander wat je moet doen als je wil mediteren en telkens wordt afgeleid door je gedachten: “Terug naar je ademhaling. Concentreer je op je adem, en blijf daarbij.”

Ik weet inmiddels dat mindfulness werkt. De enige remedie tegen een dwalende geest is je aandacht naar je ademhaling vanuit je buik. De wijze non leert ons ook dat we allemaal wat minder kwaad moeten zijn. We baseren een groot deel van ons handelen en denken op wat een ander zegt. Maar dat is slechts een deel van het verhaal. Je hoort alleen wat een ander wíl delen. Niet wat erachter zit. En toch baseren we daarop onze perceptie.

We houden onze negatieve gedachten gevangen en laten geen ruimte voor een adempauze.

De filmmaakster heeft ook het klooster en de meditatiehal gefilmd. Net als bij Walk With Me herken ik de plekken die ik in Plum Village bezocht. Iedere keer als ik de beelden zie, word ik stil. Want het ‘pruimen dorp’ heeft me geraakt. De kalmte, eenvoud en open mind die ik daar heb mogen ervaren, het zit dicht aan de oppervlakte. Geraakt voor altijd.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *